Activiteiten
Cursus ‘wilde bijen herkennen’!
Natuurpunt Scheldeland neemt het in 2012 op voor de bijen! Deze mooie insecten zijn van levensbelang voor mens en natuur...
Vrijdag 06 April 2012 tot en met Zaterdag 18 Augustus 2012
Cursus Weidevogels Theorielessen 19 en 26 april 2012 Uitstappen 5 en 26 mei 2012 We geven al enkele jaren een cursus waa...
Donderdag 19 April 2012 tot en met Zaterdag 26 Mei 2012
Cursus planten voor beginners. De plantenwerkgroep Naturelaar richt een cursus in waarin de basiskennis over planten wor...
Vrijdag 11 Mei 2012 tot en met Woensdag 27 Juni 2012
Wat is een poel?
Poel, vijver of tuinvijver?
Een poel is geen vijver, en al helemaal geen klassieke tuinvijver. Eigenlijk hebben een tuinvijver en een poel maar twee dingen gemeen: ze zijn gevuld met water en werden meestal door de mens gegraven. Voor de rest zijn er alleen maar verschillen. Zo komt een poel alleen voor op plaatsen waar het van nature nat is. In poelen wordt geen vijverfolie aangebracht; het water blijft erin staan omdat de grondwaterstand er van nature hoog genoeg is. Bij tuinvijvers is dat niet het geval. Een tuinvijver is ook op een ander vlak minder natuurlijk dan een poel: er worden vaak vissen in uitgezet of waterplanten geplant. Al het leven in een poel daarentegen ontstaat vanzelf.
Poelen, voor en door de mens
Overal waar mensen zich vestigen, is er nood aan drinkwater. Een put graven op een vochtige plaats is de eenvoudigste manier om in dit levensnoodzakelijke water te voorzien. Vroeger ontstonden op plaatsen waar vee geweid werd talrijke veedrinkpoelen. Poelen werden ook gegraven voor andere doeleinden: om ze te gebruiken als wasplaats of als blusvijver, of om het vlas te roten... Poelen kwamen er dus niet zomaar; ze werden aangelegd omdat men water nodig had.
In geen tijd: bruisend van leven
Tuiniers en landbouwers weten: een vrije ruimte in de natuur wordt al snel ingenomen door de planten en dieren die er thuishoren. Zo wordt ook een door de mens aangelegde poel in geen tijd bevolkt door typische soorten. Binnen de kortste keren groeien prachtige water- en oeverplanten in en langs de poel. Kleine waterdiertjes zoals schaatsenrijders, poelslakken, libellen en waterjuffers volgen. Ook de eerste kikkers en padden laten al snel van zich horen. Het water, de waterplanten en het dierenleven trekken watervogels aan die zich in de oevervegetatie schuil houden, op de poel broeden of er hun kostje bijeen scharrelen. Kortom: op enkele weken tijd wordt een pas uitgegraven kleine, ondiepe waterplas met kale oevers omgetoverd tot een schitterend minibiotoop met een enorme rijkdom aan dieren en planten.
Poelen in onbruik
Door de schaalvergroting en de technische vooruitgang verloren poelen hun nut. Het vee drinkt tegenwoordig aan een automatische drinkpomp, de was gaat in de machine en in onze streken wordt nog amper vlas geteeld. Poelen raakten in onbruik. Vaak werden ze niet meer geschoond, groeiden ze spontaan dicht of werden ze dichtgestort. Typische dieren en planten kwamen in het gedrang, en het fraaie beeld van een poel in het landschap ging op veel plaatsen verloren.