De Damvallei is ontstaan uit een oude meander van de Schelde. Knotwilgenrijen, kleine wilgenbroekbosjes en graslanden bepalen het landschap. Natte en droge bodems wisselen elkaar af en op diverse plaatsen komt kwelwater aan de oppervlakte. De Damvallei is vooral bekend voor zijn hoge diversiteit aan libellen: zeldzaamheden als tengere grasjuffer, bruine winterjuffer, variabele waterjuffer en vroege glazenmaker planten zich hier nog voort. Op het Damvalleimeer zelf broeden verscheidene koppeltjes visdief. Kenmerkend zijn ook de schrale vochtige graslanden met soorten als voorjaarszegge, bleke zegge, tormentil, moeraskartelblad en rietorchis. Enkel de zuidoostelijke hoek van dit reservaat is gelegen binnen het werkingsgebied RLSD.

Damvallei wordt beheerd door Natuurpunt Damvallei.