Weiren voor Wase weiden

Landschap



Delen

Over dit project

Samen met landbouwers, BOS+ en Nationaal Agrarisch Centrum (NAC) werken we met Weiren voor Wase Weiden aan de aanplant van voederheggen bij minstens drie landbouwbedrijven in het werkingsgebied van LEADER Waasland. 

Het project omvat de selectie van landbouwbedrijven, advies en technische begeleiding bij aanplant, kennisontwikkeling, communicatie en inspiratiemomenten. Door deze geïntegreerde aanpak versterken we dierenwelzijn, klimaatweerbaarheid en landbouwkundige diversiteit en delen we praktische kennis via brochures, fiches en demonstraties.

Met dit project beogen we een duurzaam netwerk van voederheggen te verweven in het bestaande KLE-netwerk in het Waasland, gevalideerd door onderzoekers van het Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO), breed gedragen door landbouwers en partners als voorbeeld voor verdere uitrol van voederheggen in Vlaanderen.

Projectinfo

  • Wanneer? Dit project loopt van 01/01/2026 t.e.m. 30/06/2028.

  • Waar? Werkingsgebied LEADER Waasland

  • Meer weten? Contacteer Bert Van Der Auwermeulen via bert@rlsd.be.

  • Partners? BOS+ Vlaanderen, Nationaal Agrarisch Centrum (NAC) en Instituut voor landbouw-, visserij en voedingsonderzoek (ILVO)

Weir: Waaslands voor ‘haag’ 

De projectnaam Weiren voor Wase Weiden verwijst naar het Waaslandse dialect. Een ‘weir’ betekent een omheining of haag. Tegelijk betekent ‘weiren’ ook ‘gas geven’ of ‘hard werken’.

Een naam die perfect past bij dit project: we zetten volop in op het herwaarderen van hagen in het landbouwlandschap.

© Unsplash - Diego Ferrer
© Norbert Huys

Terug naar een landschap met bomen en struiken

Bomen, struiken en hagen maakten vroeger vanzelfsprekend deel uit van het landbouwbedrijf. Ze dienden als perceelsafbakening of veekering, leverden brand- en geriefhout en boden beschutting voor dieren. Op natte of erosiegevoelige plekken hielpen ze bovendien de bodem en het water beter beheren.

Door schaalvergroting specialisatie in landbouw verdwenen veel van deze elementen geleidelijk uit het landschap.

Vandaag groeit opnieuw het inzicht dat houtige elementen ook voor landbouw waardevol zijn. Ze slaan koolstof op, verrijken de bodem met organisch materiaal, stimuleren het bodemleven en verminderen afspoeling. Bovendien zorgen ze voor verkoeling, windbeschutting en meer veerkracht tegen extreme weersomstandigheden.

Daarom krijgt ook agroforestry – het bewust combineren van bomen met landbouwactiviteiten – steeds meer aandacht als een toekomstgerichte landbouwpraktijk.

Voederheggen: natuur én productie

Bomen en struiken kunnen meer zijn dan enkel landschapselementen. In veehouderij kunnen ze ook een productieve functie hebben. Als voederbomen leveren ze bladeren, twijgen of vruchten die een waardevolle aanvulling vormen op het rantsoen van dieren.

Voederheggen bieden daarnaast tal van bijkomende voordelen. Ze creëren schaduw en beschutting voor dieren, verhogen de biodiversiteit, verbeteren de bodemkwaliteit en dragen bij aan een aantrekkelijker landschap.

Toch is de aanplant van voederheggen geen eenvoudige stap. De juiste soortenkeuze, de plaatsing in het perceel, de bescherming van jonge aanplant en de praktische integratie in de bedrijfsvoering vragen doordachte keuzes.

© Unsplash - Zulfugar Karimov
© Marco Bijl

Aanpak

Binnen Weiren voor Wase Weiden combineren we praktijk, begeleiding en kennisdeling. De belangrijkste stappen binnen het project zijn:

  • Selectie van landbouwbedrijven
    We selecteren minstens drie landbouwbedrijven in het Waasland waar voederheggen in de praktijk worden aangeplant.
  • Bedrijfsgerichte analyse en ontwerp
    Samen met landbouwers en adviseurs bekijken we hoe voederheggen het best kunnen worden ingepast in de bestaande bedrijfsvoering en weidestructuur.
  • Soortenkeuze en ontwerp heggen
    We bepalen geschikte boom- en struiksoorten, afgestemd op bodemtype, bedrijfsvoering en de voederwaarde voor het vee.
  • Begeleiding bij aanplant en inrichting
    De deelnemende bedrijven krijgen technische ondersteuning bij de praktische aanleg van de voederheggen.
  • Demonstraties en inspiratiemomenten
    We organiseren veldmomenten waar landbouwers, adviseurs en geïnteresseerden de systemen in de praktijk kunnen bekijken.
  • Communicatie en kennisdeling
    De ervaringen uit het project worden gebundeld in een praktische brochure en online communicatie.
  • Basis leggen voor verdere uitrol in Vlaanderen
    De opgedane kennis moet andere landbouwers inspireren om voederheggen te integreren in hun eigen bedrijfsvoering.
© Marco Bijl
© Unsplash - Diego Ferrer
© Norbert Huys
© Unsplash - Zulfugar Karimov

Partners

Dit project is een samenwerking van promotor Regionaal Landschap Schelde-Durme, co-promotor BOS+, co-promotor Nationaal Agrarisch Centrum (NAC) en partner Instituut voor Landbouw-, Visserij- en Voedingsonderzoek (ILVO).

Misschien vind je dit ook interessant:

Projecten
© RLSD
Samenwerken
© Tim Delmoitie
Alles over Goed Geknot
© Tim Delmoitie