Tips bij droogte: Help je bomen en struiken de zomer door

Hoe help je plantgoed droge periodes door? Ontdek onze tips!



Delen

Water geven: wanneer, hoeveel en hoe?

Tijdens de eerste jaren na aanplant hebben bomen, hagen en struiken tijdens droge periodes nood aan extra water om goed te kunnen ontwikkelen. De kunst is om niet te vroeg in te grijpen maar zeker ook niet te laat.

Wanneer geef je best water?

Extra water geven is nodig wanneer de plant onvoldoende vocht uit de bodem kan opnemen. Je bekijkt dus best of de bodem nog vochtig is, door bijvoorbeeld onder de mulchlaag even aan de bodem te voelen of een kuiltje te maken net buiten de wortelzone. Lichte zandgronden drogen sneller uit dan zwaardere leemgronden.

Let ook op signalen van de plant. Beperkte uitloop van knoppen met beperkte bladmassa en slaphangende bladeren kunnen signalen zijn dat het plantgoed te droog staat. In een volgende fase van droogtestress gaan de bladeren verkleuren en/of afvallen.

Voelt de bodem aan of vertoont het plantgoed signalen van droogte? Geef dan extra water. Hou er rekening mee dat je moet kunnen blijven water geven tot het einde van de droge periode.

Hoeveel water geef je?

  • Geef 1 keer per week rijk water, liever dan elke dag een beetje
  • Voor bomen: afhankelijk van de soort, grootte en het bodemtype; richtwaarde 20–50 liter per keer
  • Voor hagen en struiken: ook 1 keer per week overvloedig gieten
Aarden walletje rond de boom
© RLZH

Enkele tips

  • Geef bij voorkeur 's avonds water, dan verdampt het water minder snel.
  • Gebruik regenwater indien beschikbaar – beter voor je planten én het milieu.
  • Maak een eenvoudige gietrand (aarden walletje) rond de stam zodat het water daar blijft waar het nodig is.
  • Dien bij voorkeur het water langzaam toe zodat het de tijd heeft de bodem in te dringen.
  • Start niet met water geven om er daarna plots mee te stoppen: eenmaal je begint tijdens een droge periode blijf je dit best volhouden tot er weer voldoende regen valt.

Minder maaien, meer vocht vasthouden

Een vaak onderschatte droogtemaatregel is aangepast maaibeheer onder bomen. Door het gras onder de kruin (de kroonprojectie) hoger te laten groeien, help je de bodem koel en vochtig te houden.

Waarom helpt dit?

Onderzoek met gazondolken toont duidelijk aan dat een kort gemaaid gazon veel sneller uitdroogt dan een hogere vegetatie. Hoge grassen en kruiden creëren schaduw op het bodemoppervlak (minder uitbakken van de bodem door directe zonnestralen) en houden vocht langer vast tussen de stengels.

Wat kan je doen?

  • Laat het gras onder je bomen uitgroeien tot een bloemrijk grasland.
  • Wacht wat langer met maaien tijdens een droge periode.
  • Overweeg om het volledige perceel als hooiland te beheren (1 à 2 maaibeurten per jaar).

Bovendien draag je zo bij aan een grotere biodiversiteit: vlinders, bijen en andere nuttige insecten profiteren mee!

© RL Zuid-Hageland

Mulch en bodemzorg

De aanbreng van een gepaste mulchlaag helpt je boom tegen uitdroging: het beschermt de bodem tegen rechtstreekse zonnestralen (korte termijn) en verbetert bovendien de bodemstructuur waardoor de porositeit en de waterhuishouding van de bodem verbetert. 

Wanneer aanbrengen?

We raden aan om de mulchlaag aan te brengen aan het einde van de winter. Zo vermijd je dat woelmuizen er zich in nestelen tijdens de koude maanden, terwijl je zo ook op tijd bent om de bodem te beschermen tegen uitdroging in de lente en zomer. Maar ook bij de aanvang van de zomer is het nog zinvol om een mulchlaag aan te brengen als je je plantgoed wil beschermen. Zeker wanneer droge periodes lang aanhouden en er een verbod op watergebruik wordt ingesteld is de mulch van groot belang.

Wat gebruik je best?

We raden aan om 5 cm uitgerijpte compost met daarboven 5 cm houtsnippers te gebruiken. Het verteringsproces van houtsnippers door bacteriën vraagt namelijk veel stikstof, die ze in deze combinatie uit de compost halen. Zonder compost halen de bacteriën dit rechtstreeks uit de bodem en hebben de planten vaak een tekort aan het stikstof die ze nodig hebben voor de groei. Leg dus daarom nooit gewoon houtsnippers in de wortelzone. 

© RLSD

Snoei

Als bovenstaande maatregelen onvoldoende helpen kan snoei een redmiddel zijn. Als het volume van de kroon en de bladmassa van de boom verkleint, is minder verdamping. Gericht wegnemen of inkorten van takken kan de boom helpen.

De meeste fruitbomen die via onze aanplantprojecten zijn geplant kregen al een plantsnoei. Door deze plantsnoei werd het kroonvolume al beperkt en terug meer in evenwicht gebracht met het wortelvolume (dat sowieso beschadigd werd bij het verplanten). Er zijn uitzonderingen op deze snoei zoals de notelaer die in de winter niet mag gesnoeid worden. Deze snoei je beter tijdens de late lente of zomer. Dit is dan een eerste vormsnoei (slecht geplaatste takken weghalen) en tegelijk een hulp in de strijd tegen de droogte.

© Rollin Verlinde, Vilda